René van Liesdonk is al zeventwintig jaar sociaal ondernemer en is van plan dat nog wel even te blijven. Voor wie de man kent, komt dat enerzijds niet als verrassing. Sociaal ondernemen is voor René immers een vanzelfsprekendheid. Maar anderzijds is het weldegelijk belangrijk nieuws, want gezondheidsperikelen wierpen hem de afgelopen tijd ver terug.

Maar nu gloort er weer licht aan het eind van de tunnel. Over een week of vijf, zo is zijn verwachting, maakt hij weer voorzichtig zijn rentree als actief directeur van Rensson Opleidingen en Bikkelz.

Met deze ondernemingen zorgt hij ervoor dat mensen – voor wie dat niet altijd even vanzelfsprekend is – toch toegang tot de arbeidsmarkt vinden. Een interview (per telefoon en e-mail) met een man die bij uitstek een sociaal en inclusief ondernemende ambassadeur mag worden genoemd.

Eerst even heel kort over Rensson Opleidingen en trainingen, wat doen jullie?
“Rensson is het moederbedrijf en is in 1998 opgericht. Later volgde ook Bikkelz. De belangrijkste doelstellingen zijn het voorsorteren of klaarstomen van mensen met enige afstand tot de arbeidsmarkt voor deelname aan die arbeidsmarkt. Daarnaast wil ik andere bedrijven openen voor de rendementsmogelijkheden uit de inzet van deze mensen.”

En de sociale en inclusieve component?
“Al mijn collega’s hebben of liever gezegd hadden enige afstand tot de arbeidsmarkt en ja, daar hoor ik zelf ook bij. Vanaf het begin in 1998 hebben we als beleid dat mensen zonder enige beperking er bij ons niet inkomen als collega! Op dit moment zijn we met zijn tienen en als je de kandidaten meetelt met ruim 50 collega’s. Het was dan ook een koud kunstje om bij de Prestatieladder Socialer Ondernemen een certificering op de PSO trede 3 en 30+ te krijgen.”

Hoe kijk je naar sociale bedrijven, impactbedrijven, en winstgevendheid?
“Met enige regelmaat gaan sociale bedrijven failliet. Daar is dan niet goed naar rendement gekeken. Iemand moet toch taken kunnen doen, die rendement opleveren? Anders hou je je eigen bedrijf en de medewerkers toch voor de gek! En daar komt bij, als je met elkaar geen winst maakt kun je toch ook niet alles betalen?

Dat is volgens mij de kernboodschap: Inclusie, sociaal werkgeven – het is geen Sinterklaasverhaal. Het kan verdraait veel rendement opleveren. Wij runnen al jaren lang een rendabele sociale b.v.”

Wat is dan het geheim van Bikkelz?
“Dat doen we door mensen de kans te geven om zichzelf opnieuw te ontwikkelen en een nieuwe richting te vinden in werk en persoonlijk groei. Dat doen we door leerwerktrajecten en begeleiding op de werkvloer te bieden en samen te werken met andere organisaties en bedrijven. Zo is een leerwerktraject vanuit Bikkelz uitgegroeid tot een vaste leverancier van kantoorartikelen voor onder andere gemeenten, SW-bedrijven en sociaal inkopende organisaties.

Contactpersonen van diverse organisaties uit de regio spelen ons geregeld de bal toe. Zo heeft bijvoorbeeld Peter Laming van NLwerktaanwerk.nl voor verbinding met andere sociale ondernemingen gezorgd, met een mooi resultaat aan betaalde banen voor mensen uit de diverse doelgroepen.”

Met andere woorden: wij ontdekken wat iemand persoonlijk kan en dit vertalen naar waarde voor een bedrijf. Als iemand waarde levert, verdient die persoon betaald werk. En iemand die taken kan uitvoeren die ook daadwerkelijk rendement opleveren voor het bedrijf, wordt als collega serieus genomen en gewoon onderdeel van het team.”

Dat klinkt als een arbeidsintensieve aanpak?
“Het is mensenwerk! Vergeet niet dat wij allemaal zelf ervaringsdeskundigen zijn en onszelf ook hebben herpakt en opnieuw hebben uitgevonden! Onze eigen motivatie opent mensen, die met ons samenwerken om zichzelf weer succesvol te kunnen voorbereiden op deelname aan echte betaalde arbeid. Het enige wat wij vooral nodig hebben is de motivatie en de wil van de kandidaat zelf.

De komende periode gaan we vooral door met wat we nu doen, maar gaan wel bedrijven vaker helpen zich meer te openen voor mensen waar in eerste instantie niet snel aan wordt gedacht. We hebben een plan klaarliggen om mensen kort sociaal te detacheren. De nu vaak gehanteerde 1 of 2 maanden proefperiode is voor zowel medewerker als bedrijf soms te kort om op elkaar ingewerkt te raken en elkaars rendement te kunnen ervaren.

Als dat nodig is, willen we bedrijven ook meer helpen in de begeleiding. In het klein doen we dit al, maar we willen dit meer en beter gaan doen. Met name voor de kandidaten die we heel goed kennen en bedrijven die op zoek zijn naar rendement uit (rest)capaciteit van deze mensen.

“Inclusie, sociaal werkgeven – het is geen Sinterklaasverhaal. Het kan verdraaid veel rendement opleveren.”

Is deze aanpak te kopiëren door andere werkgevers?
“Bedrijven zoeken bij werven nog steeds te vaak naar die ene naald in een hooiberg, maar dan kijken ze gewoon in de verkeerde hooiberg. Want daarnaast staat een hooiberg met heel veel naalden! Soms een beetje krom of met een krasje erop, maar heel goed bruikbaar voor bepaalde taken, Veel van deze naalden trekken trouwens na verloop van tijd weer recht of gaan weer glimmen.”

En als we dat concreet willen maken, hoe doe je zoiets?
“Durf kennis te maken met kandidaten waar je in eerste instantie niet aan denkt en laat ze enkele dagen meelopen om echt kennis te maken met de mogelijkheden ondanks eventuele beperking. Laat je vervolgens verrassen door de wil en de motivatie van mensen, die nu nog aan de kant staan.

Ik adviseer bedrijven vooral in die andere hooiberg te zoeken, want als je capaciteitsuitbreiding zoekt bij je huidige personeel, dan ligt overbelasting op de loer en voor je het weet trekken die naalden krom!

Ik ben ervan overtuigd dat bedrijven die durven te kiezen voor socialer ondernemen uiteindelijk aan extra capaciteit en rendement zullen winnen. De bedrijven die vasthouden aan de ‘oude waarden’, zullen dan de verliezers zijn.”